Podstawy rachunkowości. Konta syntetyczne i analityczne
![](/media/Image/artykuly/rachunkowosc/008.jpg)
Konta syntetyczne i konta analityczne składają się razem na system ewidencji księgowej jednostki. Te pierwsze nazywane są kontami głównymi, drugie natomiast – kontami pomocniczymi. Sprawdźmy, czym się różnią.
Zaznaczmy w pierwszej kolejności, że jeśli chodzi o konta syntetyczne w ich skład wchodzą wszystkie konta bilansowe i wynikowe objęte zakładowym planem kont. Za ich pomocą jednostka ma możliwość dokonywania ewidencji księgowej operacji gospodarczych sumami zbiorczymi. Pamiętać należy o zasadzie podwójnego zapisu. Zasada ta nakazuje księgować daną operację na przeciwstawnych stronach co najmniej dwóch kont księgowych.
Ewidencja syntetyczna
Księgując na kontach syntetycznych (w uproszczeniu nazywanej ewidencją syntetyczną) trzeba pamiętać, że suma wszystkich obrotów po stronie Wn wszystkich kont syntetycznych powinna się równać sumie obrotów po stronie Ma tych kont. Dodatkowo suma sald debetowych wynikających z zapisów na wszystkich kontach syntetycznych powinna się równać sumie sald kredytowych tych kont (w uproszczeniu lewa strona zawsze musi być równa prawej).
Biorąc pod uwagę powyższe, łatwo zgadnąć, że konta księgi głównej stanowią podstawowe źródło informacji o zdarzeniach gospodarczych, które miały w jednostce miejsce w danym okresie sprawozdawczym. Są to jednakże informacje o charakterze ogólnym.
Konta pomocnicze (analityczne)
Ich uszczegółowieniu i doprecyzowaniu służy natomiast drugi rodzaj kont księgowych. Chodzi mianowicie o konta pomocnicze. Ewidencja przy ich pomocy nazywa się ewidencją analityczną. Co do zasady, ewidencji na kontach analitycznych dokonuje się w porządku systematycznym, jako „podkonto” konta syntetycznego. Można zatem stwierdzić (w pewnym uproszczeniu), że konta analityczne wchodzą w skład konta syntetycznego. Są one bowiem powiązane z głównym kontem syntetycznym na zasadzie powtórzenia zapisu. Oznacza to zatem, że dokonywany zapis na koncie analitycznym jest powtórzeniem zapisu dokonanego na koncie syntetycznym.
Warto pamiętać, że do kont o charakterze syntetycznych stosuje się zasadę podwójnego zapisu. Na kontach analitycznych przede wszystkim dokonuje się zaś zapisów jednostronnych.
Konta analityczne prowadzi się w szczególności dla posiadanych przez jednostkę środków trwałych, w tym także środków trwałych w budowie, wartości niematerialnych i prawnych oraz dokonywanych od nich odpisów amortyzacyjnych lub umorzeniowych, rozrachunków z dostawcami, odbiorcami, rozrachunków z pracownikami, sprzedaży, zakupu, kosztów, operacji gotówkowych itd.
Funkcjonowanie kont syntetycznych i analitycznych
Przeanalizujmy teraz najważniejsze zasady funkcjonowania kont syntetycznych i analitycznych. Oto one:
- obroty strony Wn konta syntetycznego muszą być równe sumie obrotów na stronie Wn jego kont analitycznych,
- obroty strony Ma konta syntetycznego muszą być równe sumie obrotów na stronie Ma jego kont analitycznych,
- saldo Wn konta syntetycznego musi być równe sumie sald na stronie Wn jego kont analitycznych,
- saldo Ma konta syntetycznego musi być równe sumie sald na stronie Ma jego kont analitycznych.
Jeśli powyższe warunki są spełnione, oznacza to, że ewidencje księgowe jednostki prowadzone są poprawnie. Aby to sprawdzić, sporządza się zestawienie obrotów i sald kont analitycznych prowadzonych do danego konta syntetycznego.
Przykład
Przeanalizujmy powiązanie kont analitycznych z kontami syntetycznymi. Firma Alfa posiada środki trwałe zaewidencjonowane na koncie 010 Środki trwałe. Ich wartość wynosi 2.500.000 zł. Z ewidencji pomocniczej, dokonywanej na kontach analitycznych, wynika, że w skład środków trwałych wchodzą:
- budynek biurowy o wartości 1.500.000 zł.
- maszyna o wartości 600.000 zł
- samochód ciężarowy o wartości 400.000 zł.
Zapisy na kontach księg...
DOSTĘP DO PEŁNEJ TREŚCI SERWISU WWW.PODATKI.BIZ JEST BEZPŁATNY
WYMAGANE JEST JEDNAK ZALOGOWANIE DO SERWISU.
UŻYTKOWNICY ZALOGOWANI MOGĄ RÓWNIEŻ DODAWAĆ KOMENTARZE.
Jeżeli jeszcze nie jesteś zarejestrowany, zapraszamy do wypełnienia krótkiego formularza rejestracyjnego.
REJESTRACJA
dla nowych użytkowników
LOGOWANIE
dla użytkowników podatki.biz
DLACZEGO WARTO SIĘ ZAREJESTROWAĆ DO SERWISU PODATKI.BIZ?
Otrzymujesz całkowicie bezpłatny stały dostęp do wielu informacji, między innymi do:
- ujednolicanych na bieżąco aktów prawnych (podatki, ubezpieczenia społeczne i działalność gospodarcza)
- narzędzi: powiadamiania o nowych przepisach, zmianach w przepisach i terminach
- kalkulatorów i baz danych
- działów tematycznych zawierających pogłębione informacje na interesujące Cię tematy; omówienia, odpowiedzi na najczęściej pojawiające się pytania
- strony osobistej, na której znajdziesz aktualne informacje przeznaczone dla osoby o Twoim profilu zawodowym. Dodatkowo będziesz mógł edytować własną listę zakładek w celu szybszego docierania do szczegółowej informacji
- newslettera informującego regularnie o wydarzeniach związanych z podatkami i działalnością gospodarczą
Czas rejestracji - ok. 1 min
Uwaga
Podczas rejestracji nie zbieramy żadnych szczegółowych danych personalnych i teleadresowych. W każdej chwili możecie usunąć trwale i bezpowrotnie dane dotyczące Waszego konta. Przed rejestracją prosimy o zapoznanie się z regulaminem »
Ostatnie artykuły z tego działu
- PKPiR krok po kroku (19) Dokumenty w formie elektronicznej i języku obcym. Wady formalne dokumentów
- Obowiązek przekazywania odpisu uchwały dot. rocznego sprawozdania przez podatników CIT wpisanych do KRS
- Księgi handlowe krok po kroku (22) Wprowadzenie do amortyzacji
- Czytanie sprawozdań finansowych (21) Kapitały długoterminowe i krótkoterminowe – cz. I
- PKPiR krok po kroku (18) Dokumentowanie: Zmiana przeznaczenia składników majątku, zakupy na aukcjach, zapisy zbiorcze
- Kryptowaluty i podatki (12) Dokumentowanie i ujęcie w księgach rachunkowych
- Nowe zasady cyfryzacji dokumentacji księgowej w podatku CIT
- Księgi handlowe krok po kroku (21) Środki trwałe i wartości niematerialne w prawie podatkowym i bilansowym
- Czytanie sprawozdań finansowych (20) Kapitały jako źródło finansowania majątku przedsiębiorstwa
- PKPiR krok po kroku (17) Dokumentowanie kosztów w przypadku braku zewnętrznych dowodów księgowych